Op naar 2026: zo krijgt de Economische Agenda vorm

Met de economische agenda wordt ingezet op economische structuurversterking van de regio. Het kwartiermakerteam werkt hiervoor aan een uitvoeringsplan, de financiering en de uitvoeringsstructuur. We spraken met kwartiermaker Jakob Klompien over wat 2025 heeft gebracht en wat ondernemers, inwoners en organisaties kunnen verwachten in 2026.

Wat 2025 heeft opgeleverd

“2025 was een bijzonder jaar, met een aantal belangrijke hoogtepunten,” vertelt Klompien. “Na het verwerken van de reactie van volksvertegenwoordigers in Groningen en Noord-Drenthe hebben alle regionale bestuurders de Economische Agenda definitief vastgesteld. In juni is de agenda vervolgens goedgekeurd door het kabinet.” Een ander belangrijk moment was het nieuws dat de AI-fabriek naar Groningen komt. “Samen met de bedrijven, kennisinstellingen, regionale overheden, het kabinet en de Europese Unie is dat gelukt. Dit is een belangrijke investering voor de toekomst van de regio.”

Wat staat er in het uitvoeringsplan?

Rond de zomer van 2026 verschijnt het eerste meerjarig uitvoeringsplan. In dit plan staat concreet uitgewerkt hoe we samen de economie van Groningen en Noord-Drenthe willen versterken en de ambities uit de agenda gaan realiseren. Vijf sectoren staan daarbij centraal: duurzame energie, landbouw, gezondheid, industrie en vrijetijdseconomie. Daarnaast zijn er vier thema’s die voor alle sectoren belangrijk zijn: onderwijs en arbeidsmarkt, digitalisering, ruimte voor bedrijvigheid en de profilering van de regio. Het uitvoeringsplan gaat over de periode 2026 – 2028 en geeft inzicht hoe we op deze sectoren en thema’s stappen gaan zetten richting een vitale economie in onze regio.

Technologie als rode draad

Volgens Klompien sluit de Economische Agenda goed aan bij het Rapport Wennink over de toekomst van de Nederlandse economie. “Het rapport van Peter Wennink laat zien hoe belangrijk investeringen in technologie en mensen zijn. Ook benadrukt het dat regio’s sterker moeten worden en dat samenwerking nodig is. Dat sluit naadloos aan bij wat wij hier doen.”

Hoe het geld wordt ingezet

De financiering vraagt om zorgvuldige keuzes. “Het lijkt simpel om geld van het Rijk naar de regio te brengen, maar daar komt veel bij kijken,” zegt Klompien. Veel organisaties melden zich al met ideeën en plannen. “Dat is positief, maar het geld is nog niet direct beschikbaar. De investeringen vanuit Nij Begun gaan bovendien niet rechtstreeks naar individuele bedrijven, maar lopen via fondsen en subsidieregelingen. In het voorjaar van 2026 wordt duidelijk hoe dat precies wordt ingericht.”

Samenwerken aan uitvoering

Met het vaststellen van de Economische Agenda gaven het Rijk en de colleges van de gemeenten in Groningen en Noord-Drenthe, de waterschappen en de provincie Groningen groen licht voor de uitvoeringsstructuur. In de zomer van 2026 moet deze in werking treden. “De Economische Agenda draait om samenwerking,” zegt Klompien. “Er komt een gemeenschappelijke regeling waarin overheden besluiten nemen over de inhoudelijke plannen. Daarnaast komt er een stichting waarin overheden, bedrijven en kennisinstellingen samenwerken. De stichting adviseert het bestuur van de gemeenschappelijke regeling en betrekt hierbij ook jongeren, maatschappelijke organisaties en het mkb.”

Wat merkt de regio hiervan

In en rond de stad Groningen gebeurt economisch al veel. Juist daarom is het belangrijk dat ook andere gebieden in Groningen en Noord-Drenthe profiteren. “De brede welvaart moet minimaal op het landelijk gemiddelde komen,” zegt Klompien. “Buiten de stad Groningen is daar nog veel winst te behalen. De stichting is niet alleen een financier, maar bovenal een ontwikkelmotor. Ze gaan gemeenten, instellingen en bedrijven helpen om ideeën om te zetten in aanvragen. Het doel is om investeringen goed te verdelen over de hele provincie, zodat het geld terechtkomt waar het echt nodig is. Mooie voorbeelden zijn de ontwikkeling van regiocentra en de herstructureringsmaatschappij voor Drenthe en Groningen die ondersteunt bij het verbeteren van bedrijventerreinen.”

Samen met andere programma’s

De Economische Agenda staat niet op zichzelf. Klompien legt uit dat bewust wordt aangesloten bij andere programma’s in de regio, zoals de Sociale Agenda van Nij Begun. Ook landelijke en Europese programma’s spelen een rol. “De kunst is om die geldstromen aan elkaar te koppelen,” zegt Klompien. “Zo bereik je het meeste effect voor Groningen en Noord-Drenthe.”

De AI-fabriek laat zien wat goede samenwerking oplevert. “Ieder voor zich was dat nooit gelukt”, aldus Klompien. Ook voor de komende periode wordt die samenwerking gezocht, zoals in het programma Vrijetijdseconomie. Ondernemers, gemeenten en de provincie werken samen aan plannen binnen dit thema. De Economische Agenda sluit daarbij aan en investeert samen met de regionale overheden in de versterking van recreatie en toerisme.

Planning en ambitie richting 2026

De komende tijd zijn er drie belangrijke stappen voor de Economische Agenda: de goedkeuring van de uitvoeringsstructuur en de vaststelling van het uitvoeringsplan en de financiering.

De ambitie is duidelijk. Over een generatie moet de brede welvaart in Groningen en Noord-Drenthe minimaal op het landelijk gemiddelde liggen. “Het is een lange termijn investering,” zegt Klompien. “Maar ik hoop dat mensen in 2026 al merken dat er echt iets in beweging komt.”

Zaal vol bezoekers tijdens AI-fabriek bijeenkomst in Niemeyer in Groningen
Fotograaf Julia Odenkirchen