De jarenlange gaswinning laat diepe sporen na in onze regio. Inwoners verdienen een Nij Begun: een veilige, leefbare en betere toekomst. Daar werken we dertig jaar lang aan. In 2025 hebben we samen met inwoners, ondernemers, overheden en maatschappelijke organisaties belangrijke stappen gezet op het gebied van herstel, isolatie en ventilatie, sociale verbetering en economische ontwikkeling. Want terwijl schade wordt vergoed, woningen versterkt en beter geïsoleerd worden, pakken we ook achterstanden aan en werken we aan perspectief. Minder energiearmoede, betere kansen voor kinderen en jongeren, meer (mentale) gezondheid en meer mogelijkheden om mee te doen. Tegelijk bouwen we aan een sterke regionale economie, met ruimte voor ondernemerschap, innovatie, stages en banen voor talent uit de regio.
We blikken per onderwerp van Nij Begun terug op 2025.
Terugblik Herstel
Het jaar 2025 stond in het teken van verdere stappen in het herstel van Groningen. De aardbeving bij Zeerijp op 14 november onderstreepte hoe groot de impact van de gaswinning nog altijd is en hoe belangrijk het blijft om het herstel gezamenlijk voort te zetten.
Op 18 november 2025 is de ‘Agenda voor Herstel van Groningen: samenwerken als één overheid’ gepubliceerd, waarin gemeenten, de provincie Groningen, het Instituut Mijnbouwschade Groningen, de Nationaal Coördinator Groningen en het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties afspreken om nauwer samen te werken, zodat bewoners beter geholpen worden, te beginnen bij mensen die al (te) lang wachten op een passende oplossing.
Het afgelopen jaar zijn twee kennisdagen Herstel Groningen georganiseerd en hebben de betrokken organisaties deze Agenda in het begin van de zomer van 2025 ondertekend. Na de zomer is in ruim tien bijeenkomsten gesproken over wat deze Agenda voor Herstel betekent voor het dagelijks werk van medewerkers en hoe de afspraken in de praktijk kunnen worden gebracht, zodat bewoners beter worden geholpen.
Op 10 december 2025 organiseerden de betrokken overheden een derde kennisdag Herstel Groningen. Deze Agenda voor Herstel vormt een beginpunt: van papier naar praktijk, een volgende stap in het gezamenlijke herstel van Groningen.
Met een speciaal Mkb- en Agroprogramma worden kleine ondernemers en agrariërs in het aardbevingsgebied extra ondersteund vanuit Nij Begun. De gevolgen van de gaswinning raken hen niet alleen persoonlijk maar ook bedrijfsmatig. In oktober liet de eerste Agrotour zien hoe agrariërs worden ondersteund via het Agroprogramma. Deze subsidieregeling opende in mei opnieuw. Daarnaast konden kleine ondernemers vanaf mei voor het eerst een investeringssubsidie aanvragen bij het Mkb-programma. In november ging deze regeling opnieuw open.
Terugblik Isolatieaanpak
2025 startte voor de isolatieaanpak met een internetconsultatie van de regeling, waarop maar liefst 670 reacties binnenkwamen. De reacties werden verwerkt, de regeling werd aangepast en in maart ging de subsidieregeling naar de Tweede Kamer. Definitief werd de regeling op 2 juni; een dag later konden mensen met terugwerkende kracht hun kosten voor isolatie en ventilatie terugvragen via het loket bij het Samenwerkingsverband Noord-Nederland.
In mei vond een groot congres plaats in Martiniplaza en gedurende het hele jaar was structureel overleg met een klankbordgroep van bedrijven en inwoners. Vanaf 2 september konden de eerste woningeigenaren hun subsidieaanvraag starten met het aanvragen van een gratis isolatieplan en gingen de website isolatie.nijbegun.nl en het KlantContactCentrum online. Een jaar lang worden iedere maand postcodegebieden toegevoegd aan de aanvraagmogelijkheid; vanaf september dit jaar kan iedereen de subsidie aanvragen.
Tegen het einde van 2025 kreeg Nij Begun signalen dat vooral bedrijven die glas- en spouwmuurisolatie doen nog weinig opdrachten krijgen. Daarom werden in nauwe afstemming met bedrijven gerichte stappen genomen, die worden doorgezet in 2026.
Het ultieme doel is dat in juni 2035 alle woningen in Groningen en Noord-Drenthe goede isolatie en ventilatie hebben, zodat mensen een lagere energierekening hebben en meer comfort in huis.
Terugblik Sociale Agenda
Op 23 januari werd de Sociale Agenda gepresenteerd: een breed gesteunde agenda van, voor en door Groningers en Noord-Drenten. Na januari ging het team van de Sociale Agenda van start met het voorbereiden van de uitvoering van de 16 maatregelen die in de agenda staan.
De uitvoering van maatregelen gebeurt samen met betrokken organisaties uit het onderwijs, de overheid, zorg en welzijn en maatschappelijke ondersteuning in zogenaamde allianties. De betrokken partners in de regio zorgen in de meeste gevallen voor de uitvoering van de maatregelen, met ondersteuning of regie vanuit de Sociale Agenda.
Inmiddels is bij een aantal maatregelen die uitvoering al gestart. Zo werd eind oktober bekend dat de Sociale Agenda een miljoen euro, gedurende 2 jaar investeert in het Jeugdeducatiefonds, waardoor vijftig extra basisscholen in Groningen en Noord-Drenthe op ondersteuning kunnen rekenen. Ook opende een extra, door de Sociale Agenda gefinancierde, vestiging van Route Rubicon (Noorderpoort) op 23 oktober haar deuren en worden mensen die langdurig in armoede verkeren ondersteund door ervaringsdeskundige buddy’s.
Voor de lange termijn wordt gewerkt aan de voorbereiding van een uitvoeringsorganisatie voor de Sociale Agenda, waarover in de eerste helft van 2026 meer duidelijk wordt.
Terugblik Economische Agenda
Op 6 maart van 2025 is de concept Economische Agenda gepresenteerd. Deze agenda richt zich op een sterke en toekomstbestendige economie in Groningen en Noord-Drenthe, met een duidelijke focus op kennis, innovatie en het midden- en kleinbedrijf. De binnengekomen reacties zijn gebruikt voor aanpassingen in de definitieve versie van de Economische Agenda, die in juni is vastgesteld door de overheden in de regio en door het kabinet.
Na vaststelling is het kwartiermakerteam van de Economische Agenda gestart met de verdere uitwerking van de agenda. Daarbij ligt de nadruk op het uitvoeringsplan, de financiering en de uitvoeringsstructuur.
In de Economische Agenda is vastgelegd dat voor een aantal projecten al financiering beschikbaar is, waaronder de ontwikkeling van regiocentra. Eind juli zijn de plannen voor elf regiocentra in Groningen gepresenteerd, gericht op investeringen in voorzieningen en het vergroten van de aantrekkelijkheid van de centra, waarbij de Economische Agenda cofinanciering bijdraagt.
In mei gaf de regio een positief advies over de komst van een AI-fabriek in Groningen. In oktober werd bekend dat naast het Rijk en Nij Begun ook Europa bijdraagt aan de financiering, waarmee de financiering rond is. De AI-fabriek biedt de regio nieuwe kansen op het gebied van werkgelegenheid, innovatie en talentontwikkeling.
