Ook al is én blijft het Groningenveld dicht -omdat gaswinning uit het Groningenveld niet veilig kan- de gevolgen van de gaswinning zijn nog lang niet voorbij. Vanochtend vroeg werden inwoners van Zandeweer en de wijde omgeving opgeschrikt door een aardbeving. Dit keer met een kracht van 2.8, genoeg om behoorlijk van wakker te schrikken. Daarom was ik vanmiddag samen met wethouder Sarah Spinder, regeringscommissaris Henk Nijboer en de dorpsondersteuners in het dorpshuis Klokhoes in Zandeweer om met bewoners te praten.
Tijdens de gesprekken met bewoners vandaag in Zandeweer valt op dat niemand komt om alléén over de beving van vannacht te praten. Zonder uitzondering komen de verhalen van vele jaren zwoegen. Over de versterking, over de schadeafhandeling, over de verduurzaming. Over de verschillen die ze niet begrijpen, over rapporten die niet kloppen, over afspraken die niet worden nagekomen, over onnavolgbare besluiten, over de impact die het heeft op het dagelijks leven. Steeds vaker worden in deze gesprekken instanties, regelingen en procedures door elkaar gehaald. Je kunt het niemand kwalijk nemen.
Sommigen hebben buren gesproken die “er niks meer mee te maken willen hebben”. Die niet eens meer gaan kijken of ze schade hebben. Dat is zeer begrijpelijk en een persoonlijke afweging die we moeten respecteren. Het lastige daarvan is wel dat daardoor de systeemwereld en werkelijkheid van de leefwereld (nog) verder uit elkaar dreigen te gaan lopen. Zolang het niet lukt om pro-actief, bij elk adres in de kern van het aardbevingsgebied, een keer te checken hoe de vlag erbij hangt, schuilt hierin een risico.
Ik hoop dat iedereen in de omgeving Zandeweer toch ergens de komende weken het kan opbrengen om de eigen woning te gaan checken. Misschien valt het mee (ook altijd goed om te weten), maar als er aanleiding voor is: doe dan een schademelding bij het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG). Dat kan online, telefonisch of bij een IMG-steunpunt. Schroom niet om hulp te zoeken als daar behoefte aan is.
Veel Groningers zijn het geloof en vertrouwen in ooit een goede afloop verloren. En daarmee de kracht en de energie om zich er zelfs nog maar druk over te maken. Steeds meer mensen verlaten de strijdmodus en komen in een verwerking- en acceptatiemodus. Niet omdat ze tevreden zijn. Niet omdat het zo wel deugt. Zelfs niet omdat ze erin kunnen berusten. Maar omdat het niet anders meer kan. Omdat niks heeft geholpen. Omdat elke poging om duidelijkheid, om eerlijkheid te krijgen, meer heeft gekost dan het opleverde. Omdat het ‘op’ is. Leeg.
En toch, zo lang er nog Groningers zijn wier levens door de gaswinning wordt ontwricht, zolang zullen er volksvertegenwoordigers, ambtenaren, bestuurders, maatschappelijke organisaties én dorpsgenoten zijn die zich blijven inzetten.
Kortom: Houd moed, zoek hulp en zie om naar elkaar!
Waarom zijn er nog steeds aardbevingen?
Veel inwoners vragen zich af waarom er nog aardbevingen voorkomen terwijl het Groningenveld definitief is gesloten. Volgens het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) komt dat doordat de druk in het gasveld zich nog steeds aan het herstellen is. Door de jarenlange gaswinning zijn drukverschillen ontstaan in de ondergrond. Nu de winning is gestopt, vereffenen die verschillen zich geleidelijk. Daarbij kunnen spanningen op breuken in de diepe ondergrond ontstaan, wat aardbevingen veroorzaakt. Dit proces kan nog tientallen jaren duren. Wel verwacht SodM dat het aantal aardbevingen en de kans op zwaardere bevingen geleidelijk afnemen.